Templates by BIGtheme NET

Author Archives: Marwaan

Taliyaha Hay’adda Nabad Sugidda oo Eedeeyay Mareykanka iyo QM

Taliyaha ciidamada Nabadsugida Qaranka Cabdulaahi Cabdulaahi Maxamed Cali Sanbaloolshe ayaa ku eedeeyay wadamada caalamka inaysan siin aqbaaraadka ay hay’ada nabadsugida uga baahan yihiin iyo qalab ku filan oo ay ku baaraan falalka ay ka mid yihiin qaraxyada ka dhaca gudaha Soomaaliya.

Qoraal dheer oo uu ku daabacay wargeyska caanka ah ee New York Times ayuu Sanbaloolshe ugaga hadlay arrimo faro badan,hase yeeshee qeybaha ugu muhiimsan ayaa waxaa ka mid ahaa isagoo sheegay in macluumaadka lagu helo baaritaanada sida qaraxyada ay wadamada saaxibada la ah Soomaaliya oo uusan magacaabin ay u qaadaan dibada si baaritaano dheer loogu sameeyo balse aysan saraakiisha Soomaalida u qaabilsan baaritanada aan dib dambe loogu soo celin natiijada ka dhalatay baaritaanka dibada lagu soo sameeyay.

“Waxaan ku shaqeynaa indhoolnimo,balse waxaaba noogaga sii daraya kaalmada farsamo ee wadamada caalamka aan ka helno taasoo ujeedadoodu ay tahay in indhaha na sii tiraan oo aan cadowga ula dagaalami weyno.”ayaa ka mid ah ereyadii uu isticmaalay Sanbaloolshe.

Taliyaha ciidamada NISA Cabdlaahi Maxamed Sanbaloolshe ayaa hase ahaatee sheegay in bishii May ee sanadkan in Wasiirka Amniga Ducaale iyo isaga ay isu xilsaareen inay wax ka qabtaan amniga magaalada Muqdisho ayna u suurtogashay in illaa xad ay kontaroolaan hubka iyo waxyaalaha qarxa ee la soo gelinayo caasimada balse ay kaalmo dhinaca farsamada iyo tababarka ahba ay weydiisteen wadamada Maraykanka, Ingiriiska iyo Qaramada Midoobay balse aan loogaga soo jawaabin.

“Waxaan ka codsanay wadamada aan bah-wadaagta nahay in ay nala qeybsadaan akhbaarta iyo cadeymaha laga helo qaraxyada ka dhaca Soomaaliya oo dowlada Soomaaliya ay wax ka ogaato balse taas bedelkeeda dhagaha ayaa nalaga fureystay.”ayaa ka mid ah qoraalkii uu wargeyska New York ku daabacay Sanbaloolshe.

Ugu dambeyntii qoraalkiisa ayuu ku soo daray qaraxii ugu dambeeyay ee ka dhacay Muqdisho 14kii Oktoobar kaasoo dad badan ay ku dhinteen waxana uu ku tilmaamay inuu ahaa dambi laga galay shacabka Soomaaliyeed.

“laakiin ma hayno waddo aan ku xaqiijino cadeymaha la xiriira qaraxaas si aan dadkii ka dambeeyay aan sharciga u horkeeno, qaraxyada noocaas oo kale ah waa suurtogal inay sii socdaan ma aha oo kaliya Soomaaliya gudaheeda balse meel walba oo uu Shabab ka howlgalo.”ayuu yiri Sanbalooshe.

Sanbalooshe ayaa ku taliyay in si loogaga hortago qarax noocaas oo kale oo dhibaato baaxad weyn geysta in ay u baahan yihiin tababaro,qalab wanaagsan iyo awood ay ku sameyaan baaritaano cilmi ku dhisan oo weliba gudaha Soomaaliya lagu sameeyo. Waayo buu yiri baaritaanada dibada loo qaado waxba uma tarayaan ummada Soomaaliyeed oo marwalba la dhibaateynayo.

Xigasho; New York Times

Qaraxii Soobbe ma halkaas ayaa looga hari doonaa?

Muqdisho–KNN–Soomaaliya weli sooma marin in dad ka badan 350 qof ay hal maalin oo kaliya qarax ku dhintaan,Waa dhacdo dhalisay su’aalo iyo doodo dhinacyo badan yeeshay.

50 qof ka badan ayaa weli la la’yahay. Waxaa loo tirinayaa inay dambaska ka mid noqdeen.

Su’aasha aan ilaa hadda jawaabta loo helin waxay tahay nooca qaraxan uu ka samaysnaa ee sidaa dadka u laayay. Ma qaraxyadii gudaha dalka lagu farsamayn jiray baa, mise waa wax nagu cusub oo ka tan weyn?

Shacabku si isku mid ah ayey uga jawaabeen ayadoo aan loo eegin farqiyada siyaasadeed ama kala duwanaanshaha afkaarta. Meydadka la aasay mooyee waxaa jiray in dhaawacyada gurmad xoog leh loo fidiyey.

Dalal ay ka mid yihiin Turkiga, Jabuuti, Qadar, Iimaaraadka, Kenya, Itoobiya, Maraykanka iyo Suudaan ayaa dhaawacyada intoodi darnayd loo qaaday ama soo diray dhakhaatiir iyo gargaar caafimaad.

Waxaa soo baxay dhallinyaro is abaabulay oo gurmadka qayb lixaad leh ka qaatay. Waxaa la oran karaa waxay buuxiyeen kaalintii looga baahnaa kooxaha baaritaanka iyo samatabixinta oo ugu yaraan dal walba uu leeyahay si markii ay masiibo timaado ay ula tacaalaan.

Sida aan kor ku sheegay, qaraxan oo kale weli hore uma soo marin taariikhda Soomaaliya. Dad goobjoogeyaal ah waxay sheegeen in gaariga qarxay uu sameynayey guux la moodo sidii Folkaane qarxi raba, intii uu gaarigu soo cararayey isgoysyada Banaadir iyo Soobbe dhexdooda. Dhismeyaal dhagax ka samaysan, sida Hotel Safari, ayaa gebi ahaanba ilbiriqsiyo gudahood dhulka la sinmay.

Dadka aqoonta u leh waxyaabaha qarxa waxay sheegayaan in ay u badan tahay in la kordhiyey awoodda qaraxa oo ugu yaraan la horumariyey ama lagu daray waxyaabo cusub oo waxyeellada badinaya.

Madaxda dawladda Soomaaliya waxay wacad ku mareen in la soo qaban doono cid alla iyo ciddii ka dambaysay qaraxa oo aan la isaga hari doonin.

Gaarigan qarxay waxay warar aan la xaqiijinin sheegayaan in laga soo raray deegaan ka tirsan gobolka Sh/hoose.

Dhamaanba koontaroolladii uu soo maray waxaa joogay ciidamo kuwa dawladda ah oo uu si fudud kaga soo gudbay. Cabdisalaan Yuusuf Guuleed, marna noqday agaasime ku xigeenka hay’adda nabadsugidda Soomaaliya(NISA) oo iminka ka faallooda arrimaha amniga wuxuu sheegayaa in baabuurkan uu yahay mid la yaqaannay oo jidkaas mari jiray, qof la yaqaannana uu damiintay. Wuxuu kaloo sheegay in ay jiraan duruufo nololeed oo askarta ku xeeran iyo qalabkii qaraxyada lagu ogaan lahaa oo aan oollin baraha koontaroollada.

Ilo ay BBC la xiriirtay oo lagu kalsoonaan karo waxay sheegayaan in gaari kale oo isna ku qarxay xaafadda ceel qalow in yar ka dib markii uu gaariga weyn qarxay uu xiriir la lahaa, looguna tala galay in marka hore uu gaariga yar irridda bartilmaameedka qarax ku furo, si gaariga weyn uu qarax xoog leh uga gaysto.

Sida muuqata Dawladda Soomaaliya waxay samaysay baaritaan, waxayna sheegtay in ay xog hayaan, dadna loo qabtay. Ilaa hadda ma jirto tallaabo intaa dhaafsiisan.

Ma jirto cid haddii la qabtay maxkamad la soo taagay. Mana jirto xog kale oo la soo bandhigay oo ah ugu yaraan in la shaaciyo halka uu bartilmaameedku ahaa.

Cabdisalaam Yuusuf Guuleed wuxuu qabaa in qaraxaasi lagaba hortagi karay. “Anigu waan arkay farriimaha la isu dirayo oo laga digayo in gaari noocaas ah uu soo socdo. Maxaa digniintaas loo qaadan waayey waa su’aal ay tahay inay ka jawaabaan hay’adaha amniga” ayuu yiri Cabdisalaan, wuxuuna intaas raaciyey “waxaa looga hortagi karay khatartan oo kale in baabuur kasta oo noocaas ah ah laga taxadaro, la baaro, la hubiyo, ama la joojiyo”.

Baarayaasha dowladda ma sheegin in la hayay sirdoon ku saabsan weerarkan.

Dhinaca kale, dalka waxaa la galiyey 3 maalmood oo baroordiiq qaran ah.

Dagaalka Al Shabaab

Madaxweyne Maxamed C/laahi Farmaajo wuxuu ka codsaday guddoomiyeyaasha labada aqal ee baarlamaanka inuu la hadlo xildhibaannada, hase yeeshee dib ayaa loo dhigay.

Arrinta micnaha samaysay ayaa ah in Mr Farmaajo, bacdamaa uu doonayey inuu labada aqal ee baarlamaanka u jeediyo in dalka la geliyo xaalad dagaal/degdeg ah ay ku haboon tahay inuu marka hore kala tashado oo uu meel saaro kalsoonida iyo ka raalli ahaanshaha arrintaas dalalka ay Soomaaliya ciidamada ka joogaan oo cududdooda lagu tashto, markaa ka dibna uu baarlamaanka hor yimaado. Haddii uu dhanka kale ka billaabo waxaa malaha laga shakiyey in qorshuhu dhicisoobo.

Xigasho BBC

Al-shabaab oo Dilay Hooyo 8 Carruur ah dhashay

Al-Shabab ayaa haweenay ku dilay magaalada Saakow ee Gobolka Jubbada Dhexe kadib markii ay ku eedeeyeen inay ku kacday fal sino ah. Al-Shabab ayaa ku eedeeyey in haweenaydan ay laba guur gashay.

Warar ay heshay idaacadda Warbaahinta  waxay sheegayaan in haweenaydaas ay ka tagtay nin hore u qabay kadib markii ay taageero ka weyday kadibna ay waalidkeed ka dalbatay in laga furo taasi oo ay sameeyeen.

Warar kale ayaa sheegaya in ninka hore uu ka adkaystay furitaanka balse waalidiinta oo adeegsanaya culimo ay ka fureen,Waxaan si madaxbannaan loo xaqiijin in haweenaydaasi ay laba nin isku mar guursatay. Waxaa kale oo aan la xaqiijin in haweenaydan ay qiratay arrintaasi maadaama maxkamadaha Al-Shabab aysan ahayn kuwa dadweynaha u furan.

Al-Shabab ayaa magaca haweenayda ku sheegay Xabiiba Cali Isxaaq, waxaana la sheegay inay da’deedu tahay 30 sano jir. Xabiiba Cali Isxaaq ayaa noqonaysa qofkii labaad ee sannadkan gudihiisa ay Al-Shabab ku dilaan dhagax.

Bishii May ee sannadkan ayaa degaanka Raama Caddey Al-Shabab waxay sidaasi oo kale dhagax ku dileen nin lagu magacaabo Dhaayow Maxamed Xasan oo lagu eedeeyey inuu sino gaystay taasi oo aan sidaasi oo kale loo xaqiijin si madaxbannaan.

Culimada Soomaalida ayaa dhalleeceeyey dilkan ugu dambeeyey ee ay Al-Shabab gaysatay.

Sheekh Cabdiraxmaan Shariif imaamka masjidka Daarul Hijra ee magaalada Minneapolis ayaa sheegay in eedaha Al-Shabab ee ah inay Maxkamad Sareen uu yahay waxba kama jiraan oo aysan waxba Xukumi karin.

Sheekh Cabdiraxmaan Shariif ayaa intaasi ku daray in Al-Shabab ay yihiin urur aan sharci ahayn sidaasi oo kalena garsoorka ay fuliyaan uu noqonayo mid aan sharci ahayn.

R/wasaare kheyrre oo la kulmay Madaxweyne Ordugan

Mudane Xasan Cali Khayre Ra’iisul Wasaaraha Soomaaliya oo ku sugan Dalka Turkiga ayaa la kulmay madaxweynaha Dalkaasi Rajib  Dayid Ordugan.

Madaxweyne Ordugan iyo Raiisul Wasaare Khayre ayaa ka wada hadlay xoojinta xiriirka ka dhexeeya labada Dalka iyo dowrka Dowladda Turkigu ay ka qaadanayso ladagaalanka argagixisada Shabaab.

Dhanka kale waxaa uu booqday dhaawacyadii la geeyey isbitaalada Dalkaasi,raiisul wasaaraha ayaa u rajeeyey in eebe uu bogsiiyo dadkaasi.

Ra’iisul Wasaare Khayre ayaa inta uu joogo magaalada Ankara, waxuu la kulmi doonaa Jaaliyada ku dhaqan dalkaas, waxuuna booqan doonaa bukaandii la geeyay dalka Turki. Sidoo kalena waxuu Madaxwayne Erdogan, kala hadli doonaa xaaladda ay ku suagan tahay Soomaaliya.

Ra’iisul Wasaraha Soomaaliya ayaa dhigiisa dalka Turki, kala hadlay arrimo ay ka mid yihiin xoojinta amaanka, la dagaalanka Argagixsada, iskaashiga dhaqaalaha iyo xoojinta wada shaqaynta labada dawladood. Waxuuna tilmaamay in madaxda Turki, ay diyaar u yihiin sidii ay uga qayb qaadan lahaayeen la dagaalanka iyo cirib-tirka Argagixisada.

Hay’adda SOSDA oo Muqdisho ku qabatay Tababar ku saabsan Caafimaadka”Sawiro”

Muqdisho–KNN–Maanta oo taariikhdu tahay 25 October 2017, Hay’ada SOSDA oo taageero ka helaysa hay’ada Daryeel Association oo xarunteedu ku taal Magaalada Stockholm ee Dalka Sweden waxay Magaalada Mo

Muqdisho ku qabatay Aqoon Kororsi ku saabsan Xuquuqda Caafimaadka galmada iyo dhaliinka (Sexual Health Reproductive Health Rights SRHR).

Tababarkaanoo ay bixinayeen dhaqaatiir aqoon sare leh, waxaa aad looga hadlay Caafimaadka lamaanayaasha is guursanaya sidii loo hubinlahaa, Uurkaan loo diyaar garoobin sidii la isaga ilaalin lahaa,ilmaha caloosha ku Dhinta sidii loo sooxaaqi lahaa,gudniinka fircooniga iyo dhibaatooyinka uu keeno iyo sida la isaga ilaaliyo cudurada la isuugu gudbiyo galmada IWM.

Waxaa ka soo qayb galay dad gaaraya boqol qof oo ka kala yimid xarumaha Barakacayaasha Muqdisho oo isugu jira haween iyo rag intaba.

Ugu dambayntii ka soo qayb galayaasha waxay sheegeen in ay waxbadan oo noloshooda anfacaya ka faa’idaysteen una mahadceliyinayaan hay’ada SOSDA/Daryeel oo aqoon kororsiga u qabtay.

AMISOM oo War ka soo saartay Weerarkii lagu qaaday Ciidankeeda Gobolka Sh/Hoose

Iyadoo Weerar isugu jira Qarax iyo Mid toos ah Maanta lagu Weeraray Ciidamo ka tirsan kuwa Midawga Afrika Ee AMISOM oo marayay qeybo ka mida Gobolka Shabellaha Hoose ayaa waxaa Weerarkaas ka hadlay Afhayeenka Ciidamada AMISOM Wilson rono, wuxuu xaqiijiyay in qarax iyo dagaal toos ah ay la kulmeen ciidamada AMISOM, laakiin wuxuu sheegay inuusan xaqiijin karin khasaaraha dhabta ah ee ka dhashay weerarkaasi.

“Kolonyo ciidamadeena oo marayay meel u dhow degmada Afgooye ayaa waxay la kulmeen qarax iyo dagaal toos ah, iyadoo ciidamada ay sameeyeen iska caabin, lama xaqiijin karo khasaaraha ka dhashay weerarka, dib ayaan ka soo sheegi doonaa macluumaadka saxda ah”

Masuuliyiinta dowlada ee Gobolka Shabeelaha hoose oo aan la xiriirnay ayaa sheegay in wali aan la kala cadeyn Karin khasaaraha ka dhashay qaraxa iyo dagaalka balse ay wadaan baaritaan ku aadan sida ay wax u dhaceen,waxaana Wararku ay sheegayaan in dad Shacab ah ay Dhimasho iyo Dhaawac ay ka soo gaartay Rasaas ay fureen Ciidamada AMISOM ee la Qarxiyay.

Madaxweynaha Soomaaliya oo Muqdisho ku soo laabtay

Muqdisho–KNN–Wafdi uu hoggaaminayo Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya ayaa dalka dib ugu soo laabtay kadib safari shaqo uu ku kala bixiyay wadamada Jabuuti Itoobiya iyo Yugandha oo ciidamadooda joogaan Soomaaliya.

Madaxweyne Maxamed C/llaahi Farmaajo ayaa sheegay in guulo ay ku soo dhamaadeen dhamaan safaradii dalakaasi uu ku tagay waxana uu sheegay in ay ka aqbaleen sidii ay Soomaaliya uga gacan siin lahaayeen dagaalka cusub oo lala galayo Al-shabaab.

Mudane Maxamed C/llaahi Farmaajo ayaa sidoo kale sheegay in marna Dowladda Soomaaliya aanay u dulqaadan doonin gumaadka Shabaab ay ku hayaan Shacabka Soomaaliyeed,isagoo muujiyaya sida dowladdu ay uga go’antahay in laga saaro dalka oo dhan.

Dowladda Soomaaliya ayaa wada Qorshe Dagaal oo Al-shabaab looga saarayo Degaanada ay ka joogaan Koofurta iyo Bartamaha Soomaaliya.

Ugaarsiga lagu hayo Maroodiga oo Hoos u dhacday

Waxaa sanadkii la soo dhaafay daafaha dunida lagu qabtay tiradii ugu badneyd ee faanta maroodiga ee sida sharcidarrada ah looga ganacsado.

Hasayeeshee dhanka kale waxaa hoos u dhacay ugaarsiga maroodiga, sida lagu sheegtay warbixin cusub oo soo saartay hay’adda CITES oo ah hay’ad caalami ah oo maamusha ganacsiga dhirta iyo xayawaanka sii dabar go’aya.

40 ton oo faanta maroodiga ah ayaa la qabtay, hasayeeshee ugaarsiga maroodiga ee guud ahaan qaaradda Afrika ayaa u muuqda in inta badan deegaanada uu ka sii dhammaanayo.

Qaaradda ayaa tobankii sanno ee la soo dhaafay waxa ay ugaarsiga maroodiga ku waysay 111 kun oo maroodi.

Warka fiican waxaa uu yahay kaddib toban sano oo ay sare u kacaysay ugaarsiga maroodiga ee qaaradda Afrika, heerkii loo dilayay faanta maroodiga hoos ayay u dhacday, gaar ahaan Afrikada bari, oo iyadu kala bar maroodigeedii ku wayday ugaarsigaas tobankii sano ee la soo dhaafay.

Hase yeeshee xayawaankan weli qaaradda waa lagu dilaa, tirada maroodiguna hoos ayay u sii dhacday, sida ay sheegtay warbixin ay soo saartay hay’ad maamusha ganacsiga dhirta iyo xayawaanka sii dabar go’aya oo magaceeda loo soo gaabiyo CITES.

Waxay sheegtay in 40 ton oo faanta maroodiga ah la qabtay saandkii hore taas oo ah tiradii ugu badnayd ee abid gacanta lagu dhigo, lagana yaabo inay taasi ku timid wacyi gelin wanaagsan oo dadka loo sameeyay iyo sharciga oo si fiican loo dhaqan geliyay, laakiin waxaa kaloo ugu wacan faanta maroodiga wax yar ayaa halkii marba la dhoofiyaa.

Waxaa jirtay kororsiimo tirada faanta maroodiga ee lagu qariyay farsamooyin macdanno la qoray sida dahabka iyo kuwa kale ee qaaradda Afrika, halkii faan maroodi oo caadi ah loo dhoofin lahaa qaaradda Aasiya oo ay sahlan tahay in dhexda lagu qabto.

Xoghayaha guud ee hay’adda CITES, John Scanlon, waxaa uu sheegay in dadaalka wada jirka ah ee caalamka uu bilaabayo inuu miro dhalo, laakiin waxaa uu intaas ku daray in weli aanay gaarin halkii ay rabeen.

Xigasho BBC

Faah-faahin Al-shabaab oo Xalay Weeraray Degmada Afgooye ee Gobolka Shabellaha Hoose

Afgooye–KNN– Dagaalameyaasha Hubeysan Ee Al-shabaab ayaa Xalay Fiidkii Weerar ku qaaday Fariisimo Ciidamada Dowladda ay ku leeyihiin Degmada Afgooye ee Gobolka Shabellaha Hoose gaar ahaan Dhanka Buunda yare.

Al-shabaab ayaa Dagaalka ay ku soo qaadeen Degmada Afgooye waxaa Barbar socday Bambaanooyin ay ku Garaaceen fariisimaha Ciidamada Dowladda,waxaana sidoo kale halkaas ka dhacay Dagaal Mudo kooban socday oo dhexmaray Ciidamada Dowladda iyo Al-shabaab.

Saraakiil ka tirsan Ciidamada Dowladda oo la hadlay Saxafadda ayaa sheegay in Shabaab ay Weerar Gaadmo ah ku soo qaadeen Degmada Afgooye,balse Ciidamada Dowladda ay iska Caabiyeen.

Illaa hadda ma jirto Khasaaraha Dhimasho iyo midka dhaawac ee soo kala gaaray Labada Dhinac inta uu dhan yahay,iyadoo sidoo kale aan la ogeyn Khasaaraha Dadka Shacabka ah ka soo gaaray Dagaalka.

Al-shabaab ayaa Dhowr jeer Weeraro is xig xiga ku qaaday Degmada Afgooye ee Gobolka Shabellaha Hoose oo Caasimadda Soomaaliya Ee Muqdisho 30-KM dhanka Gelbeed ka xigta.

Weeraryahanka Real C.Ronaldo oo ku guulaystay laacibka FIFA ee sanadkan 2017

Ciyaaryahan Cristiano Ronaldo ayaa ku guulaystay biladda FIFA ee laacibka ugu wanaagsan caalamka ee 2017-ka.

Waa sanadkii labaad ee xiriir ah ee uu ciyaaryahankan biladdaasi uu ku guulaysanayo, taas oo xafladdii lagu bixinayay ay ka dhacday magaalada London.

Weerraryahanka kooxda Real Madrid iyo xulka Portugal ayaa ka adkaaday labadii ciyaaryahan ee la tartamaysay ee Lionel Messi oo Barcelona u dheela iyo Neymar oo u safta kooxda Paris St-Germain.

Ronaldo oo 32-jir ah, ayaa xilli ciyaareedkii hore ka caawiyay kooxda Real Madrid inay ku guulaysato Koobka Horyaallada Yurub iyo La Liga-ha Spain.

Lieke Martens oo ka tirsan kooxda Barcelona una dheesha xulka Netherlands ayaa ku guulaysatay haweeneyda ugu wanaagsan kubadda cagta ee sanadkan.

Tababaraha kooxda Real Madrid, Zinedine Zidane, waxa uu isna ku guulaystay biladda tababaraha ugu wanaagsan ciyaaraha kubadda cagta ee ragga, halka tababaraha xulka kubadda cagta haweenka ee Netherlands, Sarina Wiegman, ay noqotay tababaraha ugu wanaagsan ciyaaraha dumarka.

Weerraryahanka kooxda Arsenal, Olivier Giroud, ayaa ku guulaystay biladda Puskas ee goolkii ugu wanaagsanaa sanadkan, kaas oo bishii Janaayo uu ciribta kaga dhaliyay kooxda Crystal Palace.